Tài liệu tập huấn Một số dụng cụ AI phôt biến hộ trợ cán bộ quản lí, giáo viên lập kế hoạch, phân công lao động, công tác chủ nhiệm ra đề kiểm tra

Nội dung tài liệu: Tài liệu tập huấn Một số dụng cụ AI phôt biến hộ trợ cán bộ quản lí, giáo viên lập kế hoạch, phân công lao động, công tác chủ nhiệm ra đề kiểm tra

1. Nội dung: I. Một số công cụ AI phổ biến hỗ trợ CBQL, GV lập kế hoạch, phân công lao động, công tác chủ nhiệm ra đề kiểm tra: 1. ChatGPT: ChatGPT là một công cụ trí tuệ nhân tạo do OpenAI phát triển, nổi bật với khả năng đối thoại tự nhiên, hỗ trợ viết, dịch, tạo ý tưởng, soạn giáo án, và trả lời câu hỏi theo ngữ cảnh. Giáo viên có thể dùng ChatGPT để thiết kế bài giảng, cá nhân hóa bài tập hoặc sáng tạo nội dung giảng dạy hiệu quả. 2. Gemini: Gemini là dòng mô hình AI tiên tiến của Google DeepMind, tích hợp vào các công cụ quen thuộc như Google Docs, Sheets, Gmail... với khả năng tìm kiếm thông minh, hỗ trợ viết, tóm tắt, dịch thuật và phân tích dữ liệu. Gemini đặc biệt hữu ích với giáo viên trong việc tối ưu hóa công việc trên Google Workspace. 3. Copilot Microsoft Copilot là trợ lý AI được tích hợp trực tiếp trong bộ công cụ Microsoft 365 như Word, PowerPoint, Excel... giúp người dùng soạn thảo, tóm tắt nội dung, tạo bài trình chiếu và phân tích dữ liệu một cách thông minh. Đây là trợ thủ đắc lực giúp giáo viên tiết kiệm thời gian và nâng cao hiệu suất giảng dạy. : 4. Claude AI (Anthropic) Được đánh giá cao về khả năng suy luận, phản hồi tự nhiên và an toàn nội dung.Hỗ trợ xử lý văn bản dài (lên đến 200.000 token), phù hợp cho phân tích tài liệu lớn. Có thể sử dụng miễn phí tại claude.ai. 5. Perplexity AI Kết hợp giữa chatbot và công cụ tìm kiếm, cung cấp câu trả lời có trích dẫn nguồn rõ ràng. Phù hợp cho việc tra cứu thông tin, tổng hợp dữ liệu và nghiên cứu học thuật.Truy cập tại perplexity.ai. 6. Poe by Quora Nền tảng tích hợp nhiều mô hình AI như ChatGPT, Claude, Gemini... Cho phép người dùng so sánh phản hồi từ các AI khác nhau trong cùng một giao diện.
2. Truy cập tại poe.com 7. Chatsonic Phát triển bởi Writesonic, hỗ trợ tạo nội dung sáng tạo như bài viết, quảng cáo, email... Có khả năng tạo hình ảnh và phản hồi bằng giọng nói. Truy cập tại writesonic.com/chat. 8. YouChat Tích hợp trong công cụ tìm kiếm You.com, cung cấp câu trả lời nhanh chóng và trực tiếp. Hỗ trợ viết mã, giải toán và trả lời câu hỏi học thuật. Truy cập tại you.com. 9. Meta AI (LLaMA) Phát triển bởi Meta, hỗ trợ tạo nội dung và tương tác trong các ứng dụng như WhatsApp, Instagram. Được tích hợp trong các sản phẩm của Meta, hỗ trợ người dùng trong việc giao tiếp và sáng tạo nội dung. 10. Grok (xAI của Elon Musk) Tích hợp trong mạng xã hội X (Twitter), hỗ trợ trả lời câu hỏi và tạo nội dung. Truy cập tại x.ai. Kinh nghiệm cá nhân: • Trả phí: ChatGPT • Miễn phí: Google AI Studio II. Hướng dẫn tạo tài khoản Google AI Studo: Bước 1. Truy cập trang Vào google Gõ: Google AI Studio Bước 2. Truy cập vào trang này:
3. Hiện ra như này thì đóng lại: Đánh dấu tích vào 2 ô rồi bấm Jaccepte
4. Hiện ra như này là thành công: III. Sử dụng AI hỗ trợ công việc: 1. Công thức viết lời nhắc hiệu quả gồm 5 thành phần: 1. Vai trò 2. Bối cảnh 3. Giao nhiệm vụ 4. Mẫu 5. Giọng điệu 2. Ứng dụng kĩ thuật này vào: a) Công tác chủ nhiệm: 1) Viết thông báo: Tôi là .giáo viên tiếng Anh lớp 5A Trường Tiểu học Ngô Sĩ Liên. Hôm nay học sinh lớp tôi học đến bài Unit 3 Where did you go on holiday? Hãy giúp tôi viết tin nhắn để gửi phụ huynh vào nhóm Zalo nhắc nhở con ôn tập bài học trong đó tập trung ôn luyện các từ vựng get, motorbike, coach, underground, train, station. Lời nhắc này gồm: lời chào, nội dung nhắc nhở, mong phụ huynh giúp cô kiểm tra giúp đỡ con ôn bài, lời chúc. Hãy trang trí tin nhắn bằng các icon biểu tượng đẹp mắt phù hợp để thu hút sự chú ý của phụ huynh. Sử dụng giọng điệu ân cần, chu đáo, quan tâm. 2) Viết bài phát biểu: Tôi là . Sở Giáo dục và Đào tạo Bắc Giang. Hôm nay Sở Giáo dục tổ chức hội thảo ứng dụng AI trong quản lí và dạy học cho CBQL, giáo viên Toán và Tiếng Anh trong tỉnh. Buổi tập huấn được tổ chức trực tiếp tại hội trường và sự tham gia của các điểm cầu là tất cả các trường tiểu học và THCS trong tỉnh. Buổi tập huấn có sự hỗ trợ của công ty Educa Coporation và sự hướng dẫn của thầy Bùi Duy Phương. Hãy giúp tôi viết lời phát biểu khai mạc cho hội thảo trên. Bài phát biểu này bao gồm: tuyên bố lí do, giới thiệu đại biểu, nêu mục đích ý nghĩa của buổi tập huấn, giao nhiệm vụ cho học viên tham gia tập huấn, lời chúc. Viết bằng giọng văn trang trọng, lịch sự, truyền cảm hứng. Hãy tô màu và từng thành phần trong lời nhắc. 3) Lập kế hoạch:
5. Tự viết lời nhắc để lập kế hoạch hoạt động theo mẫu trên. 4) Phân công lao động: Tình huống ví dụ minh họa: Tình huống: Phân công lịch dạy cho 8 giáo viên trong học kỳ mới  Mục tiêu của hiệu trưởng: • Sắp xếp lịch dạy cho 8 giáo viên trong 1 tuần (từ thứ 2 đến thứ 6). • Mỗi giáo viên dạy 15 tiết/tuần. • Đảm bảo không trùng tiết, không vi phạm nhu cầu riêng của từng người. • Lịch dạy phải phù hợp với sĩ số lớp, phòng học có giới hạn, và lịch học cố định của từng lớp.  Danh sách giáo viên và các yêu cầu cá nhân: STT Tên giáo viên Môn dạy Nhu cầu cá nhân đặc biệt 1 Cô Lan Văn Chỉ dạy buổi sáng vì chiều phải đón con nhỏ 2 Thầy Quang Toán Muốn dạy 3 tiết liên tiếp mỗi buổi để đỡ di chuyển nhiều 3 Cô Mai Tiếng Anh Thứ Tư không dạy vì bận lớp học sau đại học 4 Thầy Bình Thể dục Chỉ dạy tiết 1–4, không dạy tiết cuối vì trời nắng 5 Cô Hạnh Sinh Mong được dạy lớp 8 vì từng dạy lớp đó năm trước 6 Cô Hương Hóa học Muốn dạy vào buổi chiều vì sáng phải chăm mẹ bệnh 7 Thầy Trung Sử Không dạy vào thứ Hai, xin bắt đầu từ thứ Ba 8 Cô Vân Địa lý Thích dạy tiết cuối vì sáng làm việc tự do thêm
6. Gợi ý cách nhập câu lệnh vào ChatGPT Prompt gợi ý nhập vào ChatGPT: "Tôi là hiệu trưởng. Tôi có 8 giáo viên như danh sách sau STT Tên giáo viên Môn dạy Nhu cầu cá nhân đặc biệt 1 Cô Lan Văn Chỉ dạy buổi sáng vì chiều phải đón con nhỏ 2 Thầy Quang Toán Muốn dạy 3 tiết liên tiếp mỗi buổi để đỡ di chuyển nhiều 3 Cô Mai Tiếng Anh Thứ Tư không dạy vì bận lớp học sau đại học 4 Thầy Bình Thể dục Chỉ dạy tiết 1–4, không dạy tiết cuối vì trời nắng 5 Cô Hạnh Sinh Mong được dạy lớp 8 vì từng dạy lớp đó năm trước 6 Cô Hương Hóa học Muốn dạy vào buổi chiều vì sáng phải chăm mẹ bệnh 7 Thầy Trung Sử Không dạy vào thứ Hai, xin bắt đầu từ thứ Ba 8 Cô Vân Địa lý Thích dạy tiết cuối vì sáng làm việc tự do thêm Mỗi người có nhu cầu cá nhân khác nhau như chỉ dạy sáng, không dạy thứ tư, thích tiết cuối,... Tôi muốn bạn giúp tôi lên thời khóa biểu dạy học cho 5 ngày trong tuần, mỗi giáo viên dạy 15 tiết, không trùng tiết, đảm bảo đúng nhu cầu cá nhân. Giúp tôi trình bày dưới dạng bảng." 5) Viết báo cáo (lưu ý: nếu đưa dữ liệu lên thì cần mã hóa để đảm bảo an toàn thong tin) b) Giảng dạy 1) Cá nhân hóa hoạt động giảng dạy của học sinh: Ví dụ môn Toán: Một giáo viên dạy Toán lớp 3 với 30 học sinh và mỗi em có 1 đặc điểm riêng: STT Họ tên học sinh Đặc điểm riêng
7. 1 Nguyễn Minh Tư duy logic tốt, rất thích giải đố toán học Khoa 2 Trần Gia Hân Vẽ đẹp, hay minh họa bài toán bằng tranh 3 Lê Hoàng Long Học yếu Toán, nhưng rất thích các trò chơi ghép hình 4 Phạm Thu Trang Ghi nhớ công thức tốt, nhưng hay nhầm dấu trong phép tính 5 Đỗ Minh Khôi Rất nhanh nhạy với bảng cửu chương, nhưng thiếu kiên nhẫn 6 Nguyễn Bảo Ngọc Thích học Toán bằng thơ hoặc bài hát 7 Trần Hữu Thiện Giỏi giải toán có lời văn, nhưng trình bày chữ xấu 8 Võ Phương Linh Có trí tưởng tượng tốt, thích học toán qua các tình huống kể chuyện 9 Nguyễn Tấn Đạt Rụt rè, ít phát biểu nhưng làm bài rất cẩn thận 10 Mai Hồng Anh Mạnh về hình học – đặc biệt thích vẽ và nhận diện hình khối 11 Lê Thành Công Mê robot, thích toán ứng dụng trong khoa học kỹ thuật 12 Bùi Kim Yến Viết chữ rất đẹp, làm bài sạch sẽ, nhưng hay quên đơn vị đo 13 Vũ Trường Giang Tính nhẩm cực nhanh nhưng lại hay chủ quan sai dấu 14 Nguyễn Phúc Lâm Thích chơi cờ vua, có tư duy phân tích tốt 15 Trần Nhật Linh Học lực trung bình, nhưng rất ham học và chịu khó hỏi
8. 16 Đặng Thảo Vy Thường xuyên quên bước giải trong bài toán có lời văn 17 Lý Gia Bảo Hay nêu ví dụ thực tế từ cuộc sống khi học Toán 18 Hồ Minh Thư Hơi mộng mơ, học tốt nếu kết hợp kể chuyện hoặc hoạt động nhóm 19 Tô Quang Huy Cực kỳ yêu thích số lớn và các bài toán "trên trời" kiểu triệu, tỉ... 20 Trịnh Mai Phương Có xu hướng học bằng hình ảnh – ghi nhớ tốt khi nhìn sơ đồ 21 Phan Minh Hiếu Nói nhanh, làm nhanh, nhưng thường sai ở bước cuối 22 Nguyễn Diệu Linh Rất nhạy cảm, cần khích lệ tinh thần khi học Toán 23 Lưu Tuấn Kiệt Học yếu, sợ làm sai nhưng rất lễ phép và cố gắng 24 Trần Quỳnh Chi Tự tin phát biểu, thích được làm “thầy giáo nhí” dạy lại bạn 25 Đoàn Thanh Tùng Rất sáng tạo khi giải toán, hay có cách làm khác lạ 26 Hồ Thanh Hà Ghi nhớ lâu nếu được chơi trò chơi có liên quan đến bài học 27 Đinh Ngọc Khang Mê bóng đá, thích các bài toán gắn với thể thao 28 Nguyễn Thảo Nhi Chậm hiểu hơn các bạn, nhưng cực kỳ chăm chỉ và không bỏ cuộc 29 Vũ Minh Châu Thích toán logic hơn là tính toán, rất hợp với Sudoku, xếp hình logic 30 Lương Anh Duy Hay hỏi "tại sao lại thế", rất thích khám phá lý do đằng sau mỗi bước toán
9. Tình huống: Giáo viên đang dạy đến bài Phép cộng trong phạm vi 100 và muốn ra cho mỗi học sinh một đề bài phù hợp với đặc điểm sở thích của từng em: B1. Vào ChatGPT (Google AI Studio,....) B2. Cung cấp cho ứng dụng đặc điểm của học sinh. Prompt : Tôi là giáo viên dạy môn . Dưới đây là danh sách học sinh của tôi với đặc điểm cá nhân của từng em. Hãy ghi nhớ đặc điểm ấy. Sau này tôi sẽ giao cho bạn các nhiệm vụ dựa trên đặc điểm của từng em. (dán danh sách học sinh vào) B3. Ra yêu cầu cho phần mềm theo ý muốn. VD1: Prompt: Hãy tạo cho mỗi học sinh một đề toán cho bài học phép cộng có nhớ trong phạm vi 100 sao cho phù hợp với đặc điểm và sở thích của từng em. VD2: Prompt: Hãy giúp tôi trả lời câu hỏi sau đây .. phù hợp với đặc điểm và sở thích của em .. Ví dụ cho giáo viên tiếng Anh: Hãy thử với danh sách học sinh sau đây: STT Họ tên học sinh Đặc điểm riêng về học tiếng Anh 1 Nguyễn Gia Hân Phát âm chuẩn, tự tin đọc to trước lớp 2 Trần Minh Khôi Vốn từ vựng phong phú nhưng hay nhầm thì động từ 3 Phạm Thùy Linh Học tốt khi có hình ảnh minh họa 4 Lê Thanh Tùng Nghe tốt, hiểu nhanh nhưng ngại nói 5 Đỗ Mai Anh Thích hát tiếng Anh – nhớ lời bài hát rất nhanh 6 Nguyễn Duy Bảo Chưa thuộc bảng chữ cái tiếng Anh, cần hỗ trợ nền tảng 7 Vũ Ngọc Lan Thích kể chuyện tiếng Anh bằng tranh
10. 8 Trần Quốc Huy Thích học từ mới bằng trò chơi vận động 9 Lê Kim Yến Thích đóng vai nhân vật trong các đoạn hội thoại tiếng Anh 10 Bùi Nhật Minh Phản xạ tốt với câu hỏi Yes/No, nhưng chưa nhớ được cấu trúc dài 11 Đặng Hồng Phúc Gặp khó khăn với phát âm âm /th/ và /r/ 12 Hồ Quang Vinh Có trí nhớ thị giác – học tốt từ vựng bằng flashcard 13 Nguyễn Khánh Chi Học chậm, nhưng rất chăm chỉ – cần thời gian và nhắc lại nhiều lần 14 Phan Văn Tú Học qua ứng dụng rất hiệu quả, thích tương tác công nghệ 15 Vũ Thảo Vy Nói lưu loát nhưng chưa hiểu rõ ngữ pháp 16 Trần Quốc Đạt Rất thích làm bài tập trên Quizizz hoặc Wordwall 17 Lê Ngọc Ánh Ghi nhớ tốt khi viết ra giấy nhiều lần 18 Nguyễn Hoàng Nam Hỏi nhiều câu thú vị – thích khám phá tiếng Anh giao tiếp 19 Mai Gia Bảo Có thể dịch nghĩa tốt nhưng chưa dám nói thành câu 20 Tạ Minh Thư Hay nhầm lẫn giữa tiếng Việt và tiếng Anh khi nói 21 Trần Huy Hoàng Nhớ tốt mặt chữ, học tốt phần đọc – viết 22 Nguyễn Phương Anh Thích sáng tạo truyện tranh tiếng Anh
11. 23 Đỗ Anh Đức Phát âm chưa chuẩn, nhưng rất dạn nói 24 Trịnh Ngọc Hà Thích các bài hát có động tác minh họa tiếng Anh 25 Chu Quang Dũng Hay quên từ vựng nếu không được ôn thường xuyên 26 Võ Minh Khang Học tốt hơn khi làm việc theo cặp hoặc nhóm nhỏ 27 Đoàn Ngọc Trâm Thích viết nhật ký tiếng Anh ngắn mỗi ngày 28 Lương Hồng Sơn Giỏi ngữ pháp nhưng ngại giao tiếp miệng 29 Phạm Khánh Ngọc Mê phim hoạt hình tiếng Anh – nhớ từ qua ngữ cảnh rất tốt 30 Bùi Thanh Hà Có năng khiếu bắt chước giọng bản ngữ, nói rất tự nhiên Gợi ý cách vận dụng cho giáo viên tiếng Anh: Phân nhóm học sinh theo phong cách học tập: thị giác – thính giác – vận động – giao tiếp I. Sử dụng để chia nhóm linh hoạt  1. Nhóm theo điểm mạnh Ví dụ: Hãy chia giúp tôi danh sách trên thành 3 nhóm: • Nhóm 1: Học sinh thích kể chuyện → giao viết hội thoại • Nhóm 2: Học sinh phát âm tốt → giao đọc mẫu • Nhóm 3: Học sinh ngại nói, mạnh viết → làm bài điền từ, viết đoạn ngắn  2. Nhóm bổ sung nhau (hỗ trợ chéo) Ví dụ: Hãy giúp tôi chia toàn bộ lớp thành các nhóm 3 theo tiêu chí Ghép một học sinh giỏi nói + một bạn nhút nhát + một bạn viết tốt
12. Tổ chức trò chơi theo nhóm, bạn giỏi làm “leader” hỗ trợ bạn yếu ✅ => Tăng tính cộng tác, giảm áp lực cho bạn yếu, nâng cao kỹ năng lãnh đạo của bạn khá. II. Thiết kế nhiệm vụ khác nhau cho cùng 1 chủ đề Prompt: Tôi đang dạy đến chủ đề My family, hãy giúp tôi thiết kế cho mỗi học sinh một nhiệm vụ phù hợp với đặc điểm của từng em. III. Giao bài tập về nhà cá nhân hóa Prompt: Hãy giúp tôi giao bài tập về nhà thuộc chủ điểm .. cho mỗi học sinh đảm bảo phù hợp với đặc điểm của từng em. Lưu ý khi sử dụng AI để cá nhân hóa: 1. Nếu cá nhân hóa quá sâu → nguy cơ: • Học sinh chỉ tiếp cận nội dung dễ, hấp dẫn, quen thuộc (ví dụ: thích game nên chỉ học toán qua trò chơi) • Tránh né những phần khó, trừu tượng, nhưng lại quan trọng (như kiến thức nền, kỹ năng tư duy bậc cao) • Mất cân bằng năng lực học tập, học sinh có thể giỏi "bề nổi" nhưng thiếu nền tảng vững chắc 2. Hệ quả nếu không điều chỉnh: • Lệch chuẩn so với chương trình học chính thống • Không đủ năng lực để học lên cấp cao hơn • Khó đạt chuẩn đầu ra (thi cử, chuyển cấp, thực hành) • Tạo thói quen chọn việc dễ – bỏ việc khó, giảm sức bền trong học tập 3. Giải pháp khắc phục: 1. Thiết kế “khung xương cứng” kết hợp với cá nhân hóa mềm • Xây dựng khung chương trình học cốt lõi bắt buộc (kiến thức nền tảng, kỹ năng tối thiểu) • Cho phép AI cá nhân hóa trong phạm vi khung đó, giúp học sinh học theo cách phù hợp nhưng không được bỏ qua phần cốt lõi Ví dụ: Học sinh có thể chọn học từ vựng qua trò chơi, qua truyện tranh, hoặc qua video, *nhưng vẫn phải hoàn thành 30 từ cơ bản của chủ đề "My Family". 2. Đặt ra mục tiêu kép: "Học theo sở thích + Học theo chuẩn" • Yêu cầu AI đề xuất bài học cá nhân hóa nhưng đảm bảo đạt chuẩn chương trình • Giáo viên kiểm duyệt hoặc thiết kế cấu trúc bài học theo nguyên tắc: Phần bắt buộc (core content) + Phần mở rộng theo sở thích (enrichment content) 3. Kết hợp đánh giá tự động và đánh giá có định hướng • Sử dụng công cụ AI để phát hiện lỗ hổng kiến thức nền (qua quiz, log học tập) • Giáo viên dựa vào đó giao nhiệm vụ “bù đắp” bắt buộc, không để học sinh “né khó mãi” Ví dụ: Nếu AI phát hiện học sinh chưa nắm chắc thì quá khứ đơn → giao nhiệm vụ riêng kèm nhắc nhở và thời hạn hoàn thành. 4. Giáo viên là người “cầm lái” AI – không để AI dẫn dắt toàn bộ
13. • AI là công cụ, còn giáo viên mới là người định hướng chiến lược học tập • Giáo viên nên đóng vai huấn luyện viên học tập: quan sát – điều chỉnh – khuyến khích – bổ sung • Luôn đặt câu hỏi: “Em đang thiếu gì?” hơn là “Em muốn học gì?” 5. Tăng cường “cá nhân hóa theo mục tiêu”, không chỉ theo sở thích • Gợi ý học sinh thiết lập mục tiêu học tập ngắn hạn và dài hạn • Dùng AI để đề xuất nội dung học phù hợp với mục tiêu đó, không chỉ “hứng thú tạm thời” Ví dụ: Em muốn đạt 8 điểm tiếng Anh cuối kỳ → AI sẽ đề xuất học ngữ pháp, từ vựng, kỹ năng đọc hiểu chuẩn bài kiểm tra, không chỉ học bài hát hay xem video hoạt hình. 2) Kiểm tra đánh giá: Vd: Sử dụng AI ra đề kiểm tra từ đề mẫu Đề mẫu 3) Tạo học liệu sinh động • Vẽ tranh • Tạo file nghe • Làm video hoạt hình Tham khảo sản phẩm của giáo viên đã làm: Đăng kí tham gia miễn phí: 4) Tạo slide bài giảng nhanh chóng 5) Hướng dẫn học sinh học Ví dụ: sử dụng tính năng hình ảnh của Google Studio AI, chatGPT để yêu cầu nó đưa ra hướng dẫn học tập cho 1 bài học trong sách 6) Thực hành kĩ năng giao tiếp Sử dụng tính năng Stream trong Google AI Studio • Trò chuyện hàng ngày • Luyện tập tiếng Anh • Hướng dẫn giải bài tập • Hỏi đáp hướng dẫn sử dụng phần mềm IV. Giải đáp một số câu hỏi khác 1) Công cụ phát hiện bài sử dụng AI và đạo văn: 2). Ứng dụng AI có thể cảnh báo, ngăn ngừa những câu hỏi tiêu cực hoặc ngữ liệu nhạy cảm từ người dùng không?
14. • AI có thể phát hiện ngôn từ tiêu cực như chửi bới, kỳ thị, bạo lực, tự hại nhờ mô hình ngôn ngữ huấn luyện trên dữ liệu lớn. Tích hợp bộ lọc nội dung giúp AI cảnh báo, từ chối trả lời hoặc chuyển hướng sang nội dung tích cực. • AI có khả năng phản hồi cảm xúc tích cực và đề xuất hỗ trợ khi phát hiện dấu hiệu bất ổn tâm lý. • Nhiều nền tảng như ChatGPT, Meta AI, YouTube Kids đã ứng dụng hiệu quả cơ chế phát hiện và ngăn ngừa nội dung nhạy cảm. • Trong giáo dục, AI giúp giáo viên xây dựng môi trường học tập an toàn, văn minh và định hướng học sinh sử dụng ngôn ngữ phù hợp. 3) Khi sử dụng AI khai thác hồ sơ GV, HS trên CSDL ngành, nếu rò rỉ sẽ ảnh hưởng lớn đến cá nhân và uy tín nhà trường. Giải pháp nào khắc phục vấn đề này? • Phân quyền truy cập rõ ràng: Chỉ cho phép người có thẩm quyền truy cập từng phần dữ liệu; hạn chế truy cập toàn bộ CSDL cho một cá nhân hoặc phần mềm AI. • Ẩn danh và mã hóa dữ liệu: Trước khi AI xử lý, dữ liệu cần được mã hóa (encryption) và ẩn danh (anonymization), loại bỏ thông tin nhận diện như tên, số điện thoại, địa chỉ • Triển khai hệ thống giám sát truy cập: Ghi log mọi truy cập, sử dụng hệ thống cảnh báo khi có truy cập bất thường hoặc cố gắng tải dữ liệu hàng loạt. • Đào tạo cán bộ và giáo viên: Tổ chức tập huấn an toàn dữ liệu, nhận biết nguy cơ rò rỉ và cách làm việc an toàn với các công cụ AI. • Ký cam kết bảo mật với bên thứ ba: Nếu sử dụng phần mềm AI của đơn vị ngoài, cần có hợp đồng quy định rõ trách nhiệm bảo mật, giới hạn quyền lưu trữ và sử dụng dữ liệu. 4. Khi xây dựng mô hình AI mạnh mẽ cần hạ tầng công nghệ (máy chủ, GPU...), kỹ sư dữ liệu, chuyên gia AI thường gây tốn kém, điều này gây khó khăn cho tổ chức nhỏ. Giải pháp khắc phục là gì? • Sử dụng mô hình AI có sẵn qua API hoặc nền tảng đám mây như ChatGPT, Gemini, Azure AI để giảm chi phí phần cứng và không cần đội ngũ kỹ thuật lớn. • Tập trung vào ứng dụng cụ thể và tùy chỉnh nhẹ (fine-tune) thay vì xây dựng mô hình từ đầu, giúp tiết kiệm nguồn lực và triển khai nhanh hơn. 5. Nếu AI dùng chấm điểm bài kiểm tra hoặc bài thi tự luận, cần huấn luyện AI như thế nào để đảm bảo không thiên vị theo văn phong, vùng miền, cách diễn đạt? • Xây dựng bộ dữ liệu huấn luyện đa dạng và đại diện: Thu thập bài viết từ nhiều vùng miền, đối tượng học sinh khác nhau với phong cách diễn đạt đa dạng để AI không học lệch theo một kiểu văn mẫu. • Áp dụng tiêu chí chấm điểm rõ ràng và chấm theo từng tiêu chí (rubric): Huấn luyện AI chấm riêng từng phần như nội dung, lập luận, cảm xúc, ngữ pháp để đảm bảo công bằng dù cách hành văn khác nhau. 6. Các hệ thống AI có thể gặp lỗi hoặc đưa ra kết quả không chính xác, đặc biệt trong các tình huống mới hoặc phức tạp, thiếu độ tin cậy và ổn định. Khắc phục vấn đề này như thế nào?
15. • Kết hợp AI với chuyên gia con người (human-in-the-loop): Để con người kiểm tra, điều chỉnh và can thiệp khi AI xử lý tình huống vượt ngoài khả năng. • Liên tục cập nhật, huấn luyện lại mô hình: Bổ sung dữ liệu mới, đa dạng tình huống thực tế để AI học và phản ứng tốt hơn trong các trường hợp phức tạp. 7. Việc tích hợp các công cụ AI với các hệ thống quản lý học tập (LMS) và các công cụ giáo dục truyền thống khác có dễ dàng về mặt kỹ thuật và quy trình không? Nếu khó khăn, cho biết giải pháp khắc phục. Việc tích hợp công cụ AI với hệ thống quản lý học tập (LMS) và công cụ giáo dục truyền thống không phải lúc nào cũng dễ dàng, do một số khó khăn kỹ thuật và quy trình. Dưới đây là tóm tắt vấn đề và giải pháp: Khó khăn: • Khác biệt về định dạng dữ liệu, chuẩn giao tiếp giữa AI và LMS. • Nhiều hệ thống cũ không hỗ trợ API hoặc tích hợp mở rộng. • Thiếu đội ngũ kỹ thuật hiểu cả AI và hạ tầng giáo dục hiện có. Giải pháp: • Sử dụng nền tảng trung gian (middleware) hoặc các plugin tích hợp sẵn (như plugin ChatGPT cho Moodle, Google Classroom...). Chọn công cụ AI có hỗ trợ API mở và tài liệu rõ ràng, dễ tích hợp với hệ thống sẵn có. • Bắt đầu tích hợp từng phần nhỏ (thí điểm) như chấm điểm, gợi ý học liệu trước khi mở rộng toàn hệ thống. 8. Tích hợp AI vào bài dạy nhưng vẫn phát triển năng lực học sinh – làm thế nào? Để tích hợp AI vào bài dạy mà vẫn phát triển năng lực học sinh một cách chủ động, sáng tạo, giáo viên cần sử dụng AI như công cụ hỗ trợ, không thay thế hoàn toàn tư duy của học sinh. Dưới đây là 2 cách hiệu quả: • Biến AI thành "trợ lý học tập", học sinh là người chỉ huy: Giao nhiệm vụ cho học sinh sử dụng AI để tìm ý tưởng, gợi ý, sau đó tự đánh giá, chọn lọc và phát triển sản phẩm học tập (viết đoạn văn, làm slide, giải thích hiện tượng...). Như vậy, AI chỉ là bàn đạp, còn năng lực tư duy – sáng tạo vẫn là của học sinh. • Thiết kế hoạt động có tính phản biện, phân tích, sáng tạo sau khi dùng AI: Ví dụ, học sinh dùng AI để soạn bài, nhưng sau đó phải so sánh, chỉnh sửa, phản biện kết quả của AI, hoặc thiết kế lại theo phong cách cá nhân. Nhờ vậy, học sinh không bị lệ thuộc, mà rèn năng lực đánh giá, phân tích và sáng tạo. 9. Làm sao kiểm soát học sinh “dùng AI để lách” kiểm tra? • Thiết kế bài kiểm tra theo hướng tư duy – cá nhân hóa: o Ra đề mở, yêu cầu giải thích lập luận, nêu trải nghiệm cá nhân, hoặc trình bày theo quan điểm riêng. o Sử dụng các dạng câu hỏi “không thể copy” như: giải thích quá trình, nêu cảm xúc, thực hành tại chỗ, sản phẩm sáng tạo... → Giúp hạn chế việc dùng AI trả lời sẵn vì AI không thể thay học sinh kể trải nghiệm thật. • Kết hợp kiểm tra trực tiếp và giám sát chặt:
16. o Tổ chức các phần kiểm tra miệng, thuyết trình, vấn đáp sau khi nộp bài viết hoặc sản phẩm AI hỗ trợ. o Sử dụng công cụ phát hiện đạo văn, dấu vết AI (như GPTZero, Turnitin AI detection ) để kiểm tra bài làm. → Giúp phát hiện học sinh dùng AI mà không hiểu rõ nội dung. 10. Vai trò nào của giáo viên không thể thay thế bởi AI? Những vai trò cốt lõi của giáo viên mà AI không thể thay thế liên quan đến cảm xúc, đạo đức, sự kết nối con người và giáo dục toàn diện: • Truyền cảm hứng và tạo động lực: Chỉ giáo viên – với trái tim và trải nghiệm thật – mới có thể chạm đến cảm xúc học sinh, khơi dậy đam mê học tập và niềm tin vào bản thân. • Dạy làm người, định hướng giá trị sống: Giáo viên là tấm gương đạo đức, truyền tải những bài học về lòng biết ơn, trách nhiệm, tử tế – điều mà AI không thể cảm nhận sâu sắc. • Hiểu học sinh như một con người: Giáo viên quan sát ánh mắt, cảm xúc, biểu hiện – để kịp thời động viên, an ủi, định hướng – trong khi AI chỉ xử lý dữ liệu, không có sựđồng cảm. • Xây dựng môi trường học tập nhân văn và an toàn: Giáo viên là người tạo nên bầu không khí lớp học tích cực, kết nối học sinh với nhau và với cộng đồng – điều mà không một phần mềm nào làm thay được. • Ứng xử linh hoạt với tình huống phức tạp, tế nhị: Trong những tình huống giáo dục đặc biệt (mâu thuẫn, tâm lý, bạo lực học đường...), vai trò của giáo viên là không thể thay bằng máy móc. 11. Giáo viên cần lưu ý gì khi sử dụng AI để chấm bài tự luận hoặc đánh giá năng lực học sinh? Khi sử dụng AI để chấm bài tự luận hoặc đánh giá năng lực học sinh, giáo viên cần lưu ý 5 điểm quan trọng sau để đảm bảo công bằng, chính xác và phát triển toàn diện cho học sinh: • AI là công cụ hỗ trợ, không thay thế hoàn toàn giáo viên: Giáo viên vẫn giữ vai trò quyết định cuối cùng, đặc biệt trong việc đánh giá cảm xúc, sáng tạo, và cách diễn đạt mang tính cá nhân. • Kiểm tra và điều chỉnh đầu ra của AI: Không sử dụng điểm số từ AI một cách “mặc định”, mà cần đọc lại, đối chiếu với rubric chấm điểm và cảm nhận thực tế của học sinh. • Chỉ sử dụng AI khi tiêu chí đánh giá rõ ràng: Những tiêu chí cụ thể như ngữ pháp, logic, cấu trúc có thể giao cho AI, còn những phần như cảm xúc, trải nghiệm nên để giáo viên xem xét. • Tránh tạo tâm lý lệ thuộc vào máy móc: Hướng dẫn học sinh hiểu rằng AI chỉ là “người phản biện” chứ không phải “thẩm phán”, giúp các em học được cách tự cải thiện bài làm qua phản hồi AI. • Bảo vệ quyền riêng tư và dữ liệu học sinh: Không đưa bài làm có thông tin cá nhân lên hệ thống AI mở nếu chưa được phép; ưu tiên công cụ có chính sách bảo mật rõ ràng. 12. Tập huấn AI hiệu quả tại trường học nên thế nào? Để tổ chức tập huấn AI hiệu quả tại trường học, cần đảm bảo thực tiễn – dễ hiểu – ứng dụng ngay. Dưới đây là 5 yếu tố then chốt: • Xác định đúng nhu cầu và đối tượng: Chia theo nhóm (giáo viên bộ môn, giáo viên lớn tuổi, cán bộ quản lý...) để thiết kế nội dung phù hợp, tránh dàn trải và lý thuyết suông.
17. • Lấy sản phẩm làm trung tâm: Mỗi buổi tập huấn nên giúp giáo viên tạo ra sản phẩm cụ thể như đề thi, bài giảng, giáo án, video minh họa thay vì chỉ giới thiệu công cụ. • Tập huấn theo tình huống thực tế: Đưa các tình huống dạy học, chấm bài, quản lý lớp học... để giáo viên thực hành sử dụng AI giải quyết vấn đề cụ thể. • Tổ chức theo hình thức thực hành – tương tác: Hạn chế nói lý thuyết dài dòng, ưu tiên học theo nhóm, làm bài tập tại chỗ, thi đua sản phẩm, có người hỗ trợ từng bước. • Duy trì hỗ trợ sau tập huấn: Tạo nhóm Zalo/Facebook, tài liệu hướng dẫn, video quay lại... để giáo viên có thể tra cứu và được hỗ trợ khi áp dụng thực tế.